Baş Ağrıları
Çocukluk çağında baş ağrıları oldukça sık görülür ve çoğu zaman ciddi bir hastalığa bağlı olmamakla birlikte bireylerin okul ve sosyal yaşamlarını olumsuz etkileyerek, günlük aktivitelerden kaçınmalarına neden olabilir. Çocuklar baş ağrısını her zaman net tarif edemeyebilir, huzursuzluk, oyun isteğinde azalma, başını tutma veya karanlık bir ortamda kalmak isteme gibi davranışlarla kendini gösterebilir. Bu durum ebeveyn ve öğretmenleri oldukça kaygılandırabilir. Bu nedenle başı ağrıyan çocuklar, hekime ya da sağlık merkezlerine genelde ‘beyin tümörü’ ya da ‘çok ciddi hastalıklar’ endişesi ile getirilirler. Çocuk ve ergenlerde baş ağrısının en yaygın nedenleri arasında uykusuzluk, öğün atlama, yeterince su içmeme, uzun süre ekran karşısında kalma, okul stresi, kaygı, göz yorgunluğu ve üst solunum yolu enfeksiyonları, sinüzit yer alır. Az sayıda çocukta tümör, enfeksiyon ve sinir sisteminin yapısal anormallikleri gibi ciddi nedenlere de bağlı olabilir. Baş ağrısı ile başvuran çocuk ve ergenlerde ilk basamak ‘çok detaylı bir öykü’ almaktır. Erişkinlerden farklı olarak ebeveynlerden de öykü alınmalıdır. Baş ağrısının başlangıcı, ne kadar sürdüğü, şiddeti, eşlik eden başka belirtileri (ışık ve sesten rahatsız olma, bulantı, kusma), ağrının karakteri, yeri, ailede başa ğrılı bireyin varlığı çok detaylı olarak sorgulanmalı, eşlik eden kronik hastalıklar ve ilaç kullanımı öğrenilmelidir. Ayrıca baş ağrısının ortaya çıkışını kolaylaştıran etmenler (açlık, rüzgar, bazı yiyecekler, ışık, egzersiz vs..) ve psikolojik faktörler belirlenmeye çalışılmalıdır.
Nörolojik ve tam fizik muayene yapılmalıdır. Fizik muayenede kan basıncı ölçümü ile hipertansiyon, ağız, boğaz, diş muayeneleri ile ÜSYE ve baş ağrısına yol açabilecek diş çürükleri ekarte edilmelidir. Baş ağrısına yol açabilecek kırma kusurları, astigmat vb açıdan göz muayenesinin yapılması, hatta kafa içi basınç artışını düşündüren bulgular açısından göz dibi muayenesinin yapılması önerilir. Kan tahlilleri ile baş ağrısına yol açabilecek sistemik hastalıklar, anemi, vitamin eksiklikleri ekarte edilmelidir. Nörolojik muayene ve fizik muayenede anormal bulgular varsa, baş ağrısına neden olabilecek başka hastalıkları ayırt edebilmek için nörogörüntüleme, EEG, lomber ponksiyon, diğer laboratuvar incelemelerinden bazılarını yapmak gerekebilir. Çocuklarda en sık görülen baş ağrısı tipleri gerilim tipi baş ağrısı ve migrendir.
Baş Ağrısında Ne zaman Dikkatli Olunmalı?
- Baş ağrısı ani başlıyor ve çok şiddetliyse,
- Haftalar günler içinde giderek sıklık ve şiddetinde artış varsa,
- Çocuğu uykudan uyandırıyor ve kusma ile birlikteyse,
- Ateş, ense sertliği, bilinç değişikliği, nöbet, güçsüzlük, yürüme, konuşma güçlüğü veya görme bozukluğu eşlik ediyorsa,
- Kafa travması sonrasında başlayan veya giderek artan bir baş ağrısı ise,
- 6 yaşından küçük bir çocukta yeni başlayan ve açıklanamayan baş ağrısı varsa,
- Çocuğun kişiliğinde, okul başarısında veya davranışlarında belirgin değişikliğe yol açan baş ağrıları varsa
Bu durumlarda mutlaka bir hekime başvurulmalıdır. Zamanında yapılan değerlendirme, ailelerin kaygısını azaltır ve nadir de olsa altta yatabilecek önemli nedenlerin erken tanınmasını sağlar.